Zwanger en een neurologische aandoening: wat kun je doen?
Sta je aan het begin van een nieuwe fase in je leven en denk je na over kinderen? Een zwangerschap begint niet pas bij een positieve test — zeker niet als je een neurologische aandoening hebt, zoals epilepsie, een spierziekte of een andere hersen- of zenuwaandoening. Dan is het extra belangrijk om goed voorbereid te zijn. Gelukkig sta je er niet alleen voor.
Mariëlle Vlooswijk, neuroloog: “Binnen het Maastricht UMC+ werken neurologen, gynaecologen, verpleegkundig specialisten en andere zorgverleners intensief samen in een speciaal Multidisciplinair Overleg (MDO). Dit team kijkt samen met jou naar wat jij nodig hebt om veilig en gezond zwanger te worden — en om goed begeleid te worden tijdens je zwangerschap en bevalling.”
“We doen hier zulke mooie dingen — het is zonde als niemand weet dat dit bestaat.” — Audrey Cremers-Coumans, gynaecoloog
Waarom is voorbereiding zo belangrijk?
Een neurologische aandoening kan invloed hebben op je zwangerschap. En andersom: een zwangerschap kan ook effect hebben op je aandoening en de medicijnen die je gebruikt. Denk bijvoorbeeld aan epilepsie: veel vrouwen vragen zich af of hun medicatie veilig is voor hun baby, of hoe ze hun behandeling moeten aanpassen. “We zien nog te vaak dat vrouwen zelf stoppen met medicatie zodra ze zwanger zijn — uit angst, maar zonder overleg. Dat is echt zorgelijk.” — zegt Audrey.
Door op tijd in gesprek te gaan met je behandelaars, kun je samen een plan maken dat past bij jouw situatie. Zo voorkom je verrassingen en weet je waar je aan toe bent. Dit noemen we preconceptionele zorg — zorg vóórdat je zwanger bent. Audrey geeft aan: “Veel jonge vrouwen weten niet dat ze al vóór een zwangerschap advies kunnen krijgen. Dat moet echt beter bekend worden.”
Martines verhaal: “Ik wilde zeker weten dat ik veilig zwanger kon worden”
Martine (34), moeder van twee kinderen, kreeg op haar 25e de diagnose epilepsie. “Ik heb een lichte vorm, maar het is wel iets waar je altijd rekening mee moet houden,” vertelt ze. Toen ze haar kinderwens serieus begon te nemen, trok ze meteen aan de bel bij haar neuroloog. “Mijn eerste vraag was: ‘Kan ik ooit veilig kinderen krijgen?’
Die vraag bleek het begin van een traject waarin ze goed werd begeleid door het team van het Maastricht UMC+, met regelmatige bloedcontroles om haar medicatie goed af te stemmen. “Ik had een bevalplan, noodmedicatie lag klaar, en ik voelde me goed voorbereid. De begeleiding was persoonlijk en ik kon altijd terecht met vragen.”
Ook rond de bevalling was alles goed geregeld. “Ik beviel in het ziekenhuis, zoals verplicht is bij epilepsie. Dat gaf me rust. Mocht er iets gebeuren, dan was er meteen hulp beschikbaar. En ook na de bevalling werd mijn medicatie weer gecontroleerd.”
Wat haar het meest is bijgebleven? “De persoonlijke aandacht van de verpleegkundig specialisten neurologie Jeske Nelissen en Ingmar Willems. Ik kon altijd mailen of bellen als ik ergens mee zat. En ik voelde me serieus genomen. Dat is zó belangrijk.”
Ze heeft ook een tip voor andere jonge vrouwen: “Luister naar je onderbuikgevoel. Als je twijfelt, bespreek het. En vertrouw op je behandelaars — ze zijn er om jou en je kindje te helpen. Maar durf ook aan te geven als iets niet goed voelt. Eerlijkheid en communicatie zijn echt de sleutel.”
Kortom ik heb twee fijne zwangerschappen gehad, mede dankzij de goede begeleiding vanuit het ziekenhuis.”
Wat kun jij nu al doen?
Heb je een kinderwens en gebruik je medicijnen? Of twijfel je over de risico’s van je aandoening tijdens een zwangerschap? Dan is dit hét moment om contact op te nemen met je neuroloog, en/of je gynaecoloog. Samen kunnen jullie kijken wat er nodig is om jouw zwangerschap veilig en gezond te laten verlopen.
“Bij epilepsie kijken we samen naar medicatie, spiegels, het bevalplan — alles om moeder en kind veilig te houden.” — Marielle Vlooswijk, neuroloog.
Ook als je niet in Maastricht woont
We zijn een academisch centrum, we begeleiden vrouwen uit heel Limburg en daarbuiten. Het Maastricht UMC+ is een academisch ziekenhuis en werkt samen met andere zorginstellingen in de regio. Audrey benadrukt: “Woon je ergens anders in Limburg en is er sprake van een complexe medische situaties dan kun je alsnog worden doorverwezen voor extra specialistische begeleiding.”
Zorg die verder gaat dan het ziekenhuis
De specialisten van het MUMC+ denken ook mee op landelijk niveau. Zo hebben zij meegewerkt aan de herziening van de landelijke richtlijn “Epilepsie en vruchtbare leeftijd” waarin neurologen en gynaecologen samenwerken om de zorg in heel Nederland beter te maken. Deze helpt zorgverleners én vrouwen zoals jij om samen de juiste keuzes te maken.
Wil je meer weten of heb je vragen?
Neem dan contact op met je eigen behandelaar.
En onthoud: een gezonde zwangerschap begint met goede voorbereiding.
